|
Thiết bị, đồ dùng đã qua sử dụng là một mặt hàng được buôn bán trên khắp thế giới từ các nước phát triển nhất đến ở các nước kém phát triển.
Ở nước ta, nhiều ngành, lĩnh vực sản xuất kinh doanh đã chọn phương án đầu tư dây chuyền sản xuất từ những thiết bị cũ ở các nước tiên tiến. Thiết bị sản xuất giấy và bột giấy cũng là một mặt hàng được chào bán rất sôi động và cũng đã được các doanh nghiệp giấy trong nước sử dụng có hiệu quả trong thời gian vừa qua. Công suất, trình độ công nghệ của các thiết bị này rất đa dạng từ 20.000 tấn/năm đến hơn 100.000 tấn/năm, có nhiều thiết bị mới được sản xuất cách đây 6, 7 năm hoặc muộn hơn xuất xứ từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Nhật Bản, Mỹ, châu Âu…
Ưu điểm nổi bật của các thiết bị này là giá rất rẻ. Có nhiều lý do để người ta bán đi những thiết bị này, nhưng phần lớn là do không còn hiệu quả đối với doanh nghiệp đang sử dụng thiết bị đó, hoặc thiết bị đã được khấu hao hết, tiếp tục duy trì sản xuất sẽ là gánh nặng đối với họ về xử lý môi trường. Vậy thì bán đi thu lại ít tiền, lại đỡ mất công tháo dỡ và đầu tư xử lý môi trường. Hiện tại, trên thế giới công suất phổ biến của các dây chuyền giấy là hơn 400.000 tấn/năm với chiều rộng hơn 6 mét và tốc độ 1.500 mét/phút; của dây chuyền bột cũng khoảng trên, dưới 400.000 tấn/năm. Tuy nhiên dây chuyền giấy hiện đại nhất hiện nay trên thế giới có chiều rộng tới 10,4 mét, tốc độ 2.000 m/phút, thậm chí đã có nhiều máy xeo giấy tissue chạy với tốc độ tới 2.000 m/phút với định lượng 13 – 45 g/m2. Như vậy, chẳng bao lâu nữa những dây chuyền giấy có chiều rộng lớn hơn 10,4 mét và tốc độ tới 3.000 m/phút sẽ là trang bị thông thường của các nhà máy mới.
Hiện nay nhiều đơn vị sản xuất giấy trong nước đang chuẩn bị mua thiết bị sản xuất cũ của Hàn Quốc, Bắc Mỹ, châu Âu…, nhưng phần lớn với công suất dưới 50.000 tấn/năm. Nếu so sánh các đơn vị trong nước với nhau thì đây là điều đáng mừng vì tư duy về quy mô của chúng ta đã có bước nhảy vọt. Nhưng, những thiết bị này chỉ đem lại hiệu quả trong tương lai ngắn, chứ chưa chắc đã đem lại lợi ích lâu dài. Theo thông tin từ Tổng Công ty Giấy, cuối năm 2008 sẽ có một số dây chuyền giấy công suất hơn 200.000 tấn/năm hoạt động. Vài năm nữa thôi sẽ có những nhà máy bột công suất hơn 300.000 đến 600.000 tấn/năm đi vào sản xuất.
Thị trường giấy Việt Nam đã và đang hội nhập với thị trường thế giới, các doanh nghiệp giấy Việt Nam sẽ phải cạnh tranh bình đẳng với các doanh nghiệp ở trên thế giới về chi phí về nguyên vật liệu, năng lượng và bảo vệ môi trường... Theo đánh giá của các chuyên gia điểm yếu của các doanh nghiệp giấy Việt Nam là khâu quản trị kinh doanh, bởi theo so sánh, lợi nhuận sau thuế của các công ty giấy trên thế giới thường ở mức 20% còn ở những công ty lớn của chúng ta lợi nhuận chỉ là vài %.
Theo Hiệp hội Giấy và Bột giấy Việt Nam, ở một thị trường giấy rất lớn mạnh là Trung Quốc, hiện nay chính phủ nước này đã từ chối cấp phép đầu tư cho các dự án sản xuất giấy có công suất từ 50.000 tấn/năm trở xuống để hạn chế ô nhiễm môi trường. Vậy thì những dây chuyền giấy đã qua sử dụng có công suất 50.000 tấn/năm mà các doanh nghiệp giấy trong nước đang lên kế hoạch nhập về cùng với năng lực quản trị kinh doanh còn nhiều hạn chế của ta hiện nay, thì trong tương lai gần sẽ cạnh tranh thế nào với những dây chuyền giấy có công suất gấp 10 lần được các đối tác trong nước và ngoài nước đang đầu tư xây dựng ngay trong nước? Bên cạnh hiệu quả kinh doanh kém, còn cần phải tính đến việc những dây chuyền cũ này tác động không tốt đến môi trường. Những cảnh báo đó không chỉ đối với các doanh nghiệp đang chuẩn bị đầu tư, mà còn cần được các cơ quan chức năng liên quan hết sức lưu ý.
Kim Hoa (Nhân dân 22/10/2007) | 
